ดราม่ายิงโจรในบ้าน สะท้อนบทเรียนการสื่อสารกฎหมายของรัฐ
ถอดบทเรียนกรณีคำพูดผู้นำเรื่องยิงโจรสร้างความเข้าใจผิด สู่ความจริงทางกฎหมายที่ต้องชัดเจนและไม่สร้างความสับสนให้สังคม
ภาพประกอบจากคลังภาพสต็อก ไม่ใช่ภาพจากเหตุการณ์จริง
- นายกรัฐมนตรี อนุทิน ชาญวีรกูล ยอมรับการสื่อสารสั้นเกินไปหลังเกิดดราม่ายิงโจรในบ้านมีความผิด
- สำนักงานตำรวจแห่งชาติชี้แจงยิงโจรในบ้านไม่ได้แปลว่าเจ้าของบ้านมีความผิดโดยอัตโนมัติ
- ประมวลกฎหมายอาญามาตรา 68 รับรองหลักการป้องกันตัวโดยชอบด้วยกฎหมายและต้องสมควรแก่เหตุ
- ผู้กำหนดนโยบายต้องระมัดระวังถ้อยคำเพื่อไม่ให้ประชาชนสับสนและเกิดความไม่ไว้วางใจ
ประเด็นร้อนแรงเกี่ยวกับมาตรการควบคุมอาวุธปืนกลับมาเป็นจุดสนใจอีกครั้ง หลังจากเกิดคดีสะเทือนขวัญหลายคดี ไม่ว่าจะเป็นเหตุกราดยิงในโรงเรียน หรือคดีอดีตสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรบุกยิงนายกองค์การบริหารส่วนจังหวัดนนทบุรีจนเสียชีวิต เหตุการณ์เหล่านี้กลายเป็นบทเรียนราคาแพงเกี่ยวกับการสื่อสารของภาครัฐ โดยเฉพาะเมื่อ นายกรัฐมนตรี อนุทิน ชาญวีรกูล ให้สัมภาษณ์ในทำนองว่าเจ้าของบ้านที่มีอาวุธปืนแล้วยิงโจรในบ้านนั้นมีความผิด จนกลายเป็นกระแสวิพากษ์วิจารณ์อย่างกว้างขวางในสังคม ก่อนที่ในวันถัดมา นายกฯ ออนทิน จะออกมายอมรับว่าการสื่อสารของตนเองนั้นสั้นจนเกินไป
นักสื่อสารมวลชนได้สะท้อนมุมมองว่า เหตุการณ์นี้ไม่ใช่เพียงแค่ความผิดพลาดในการสื่อสารเรื่องทั่วไปของนักการเมือง แต่เมื่อประเด็นดังกล่าวเกี่ยวข้องกับเรื่องของ "กฎหมาย" คำพูดเพียงไม่กี่คำก็สามารถสร้างความเข้าใจคลาดเคลื่อนให้กับประชาชนทั่วประเทศได้ทันที โดยเฉพาะเรื่องสิทธิในการปกป้องชีวิตและทรัพย์สิน ซึ่งถือเป็นเรื่องใกล้ตัวที่กระทบต่อความรู้สึกมั่นคงปลอดภัยในชีวิตประจำวันของทุกคนโดยตรง ดังนั้น การที่โฆษกสำนักงานตำรวจแห่งชาติออกมาชี้แจงในเวลาต่อมาจึงมีความสำคัญอย่างยิ่งต่อสังคม
การสื่อสารนโยบายสาธารณะและข้อกฎหมายโดยผู้นำประเทศมีความเปราะบางสูงมาก เพราะคำพูดเพียงประโยคเดียวอาจถูกนำไปตีความขยายผลในวงกว้าง ส่งผลให้เกิดความตื่นตระหนกหรือความเข้าใจผิดเกี่ยวกับสิทธิขั้นพื้นฐาน การชี้แจงอย่างรวดเร็วและใช้หลักวิชาการหรือข้อกฎหมายมารองรับจึงเป็นกลไกสำคัญในการลดความขัดแย้งและรักษาความเชื่อมั่นระหว่างรัฐกับประชาชน
ทางด้านเจ้าหน้าที่ตำรวจได้อธิบายหลักกฎหมายอย่างเป็นระบบว่า การที่มีผู้เสียชีวิตจากการถูกยิงภายในบ้านพักไม่ได้หมายความว่าเจ้าของบ้านที่เป็นผู้ยิงจะต้องมีความผิดโดยอัตโนมัติ ในขณะเดียวกัน การที่เจ้าหน้าที่ตำรวจเข้าไปตรวจสอบหรือสอบสวนในที่เกิดเหตุ ก็ไม่ได้แปลว่าตำรวจด่วนสรุปว่าเจ้าของบ้านเป็นผู้กระทำความผิดแต่อย่างใด เนื่องจากหัวใจสำคัญที่สุดของคดีลักษณะนี้อยู่ที่พฤติการณ์ที่เกิดขึ้นในขณะนั้น
"ไม่มีสูตรสำเร็จว่า โจรเข้าบ้าน ยิงได้ทุกกรณี และไม่มีสูตรสำเร็จว่า ยิงโจรในบ้าน เจ้าของบ้านผิดทุกกรณี"
บทบรรณาธิการ ข่าวสดการเมือง
ประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 68 ได้ให้การรับรองหลักการป้องกันตัวโดยชอบด้วยกฎหมาย โดยระบุว่าหากมีภยันตรายที่ใกล้จะเข้ามาถึงตัว และการป้องกันนั้นกระทำไปพอสมควรแก่เหตุ ผู้กระทำก็ไม่มีความผิด อย่างไรก็ตาม หากภัยอันตรายนั้นหมดสิ้นไปแล้ว แต่ผู้เสียหายยังคงติดตามไปทำร้ายซ้ำ อาจเข้าข่ายเป็นการป้องกันเกินกว่าเหตุ ซึ่งจะต้องพิจารณาจากข้อเท็จจริงในแต่ละคดีเป็นรายกรณีไป
การวินิจฉัยทางกฎหมายจึงต้องอาศัยพยานหลักฐาน พยานแวดล้อม ลำดับขั้นตอนของเหตุการณ์ และระดับของภัยที่เกิดขึ้นจริงเป็นสำคัญ บทเรียนครั้งนี้จึงเป็นเครื่องเตือนใจว่า เมื่อรัฐบาลต้องการจะออกมาตรการควบคุมสิ่งใด ผู้กำหนดนโยบายจะต้องหลีกเลี่ยงการใช้ถ้อยคำที่คลุมเครือหรือเปิดช่องให้ตีความไปได้หลายทาง เพราะเมื่อประชาชนเกิดความสับสน ความไม่ไว้วางใจก็จะตามมา และสุดท้ายจะกลายเป็นอุปสรรคชิ้นใหญ่ที่ทำให้มาตรการของรัฐไม่ได้รับความร่วมมือจากสังคม
ที่มา: Khaosod Politics
พบข้อมูลผิดพลาดในบทความนี้? แจ้งปัญหาบทความนี้
ความคิดเห็น
แสดงความคิดเห็น