เครือข่าย WhatsApp โอนเงินหลายร้อยล้านหนุนอาชญากรรม

การสืบสวนร่วมกันของเครือข่ายผู้สื่อข่าวสำนักข่าวในยุโรปหรือ EBU เปิดเผยว่า มีการใช้งานแอปพลิเคชัน WhatsApp เป็นเครื่องมือในการเคลื่อนย้ายเงินสดมูลค่าหลายร้อยล้านยูโรไปทั่วโลกอย่างไร้ร่องรอยดิจิทัล เงินจำนวนดังกล่าวถูกนำไปใช้เพื่อสนับสนุนขบวนการอาชญากรรมและกลุ่มหัวรุนแรง โดยไม่มีการทิ้งร่องรอยกระดาษใดๆ ไว้เบื้องหลังเลย

ศูนย์กลางของปฏิบัติการนี้คือกลุ่มแชท WhatsApp ที่ใช้ชื่อว่า "Traders of Greater Europe" ซึ่งมีสมาชิกเข้าร่วมมากถึง 532 คน กลุ่มดังกล่าวทำหน้าที่ประสานงานการโอนเงินสดข้ามพรมแดนให้กับลูกค้า โดยมีเส้นทางการเงินเชื่อมโยงไปถึงเมืองต่างๆ ในสหราชอาณาจักร เช่น เบอร์มิงแฮมและลอนดอน

ภาพประกอบจากคลังภาพสต็อก ไม่ใช่ภาพจากเหตุการณ์จริง

ในคดีหนึ่งพบหลักฐานการส่งเงินจากกรุงบรัสเซลส์ไปยังสมาชิกกลุ่มติดอาวุธรัฐอิสลามหรือไอซิสในประเทศซีเรีย นอกจากนี้ เครือข่ายการสืบสวนของ EBU ยังพบหลักฐานเพิ่มเติมที่บ่งชี้ว่าระบบโอนเงินลักษณะเดียวกันนี้ถูกนำไปใช้ในเครือข่ายลักลอบค้ามนุษย์และขบวนการค้ายาเสพติดอีกด้วย

กลุ่มแชทดังกล่าวมีการส่งข้อความหากันมากกว่า 82,000 ข้อความในช่วงระหว่างปลายเดือนกุมภาพันธ์ถึงเดือนธันวาคม 2022 โดยผู้พิพากษาไต่สวนคดีชาวเบลเยียมชื่อ Vincent Guerra เป็นผู้ค้นพบกลุ่มแชทนี้เป็นคนแรก ผู้พิพากษาไต่สวนคือเจ้าหน้าที่ตุลาการที่มีหน้าที่ตรวจสอบพยานหลักฐานในคดีที่มีความซับซ้อนก่อนส่งฟ้องศาล

สมาชิกในกลุ่มแชทสื่อสารกันเป็นภาษาอาหรับเพื่อจัดเตรียมการโอนเงินโดยใช้ระบบฮาวาลาโบราณ ซึ่งเป็นเครือข่ายนายหน้าทางการเงินที่ได้รับความไว้วางใจในการจัดส่งเงินไปทั่วโลกโดยไม่มีบันทึกอิเล็กทรอนิกส์หรือการขนส่งธนบัตรจริง

ระบบนี้อาศัยข้อตกลงระหว่างนายหน้าสองรายที่เรียกว่าฮาวาลาดาร์ซึ่งอยู่ในสถานที่ต่างกัน นายหน้าฝ่ายหนึ่งจะได้รับเงินสดและอีกฝ่ายตกลงที่จะจ่ายเงินจำนวนเดียวกันหักค่าคอมมิชชั่นให้กับผู้รับ โดยนายหน้าจะทำการเคลียร์ยอดธุรกรรมทั้งหมดระหว่างกันในภายหลัง