ไม่เคยรู้เลย! วานิลลา กลิ่นยอดฮิตแท้จริงแล้วทำมาจากพืชใกล้ตัว
ไขความลับกลิ่นหอมยอดนิยมในเบเกอรี่และไอศกรีม ที่แท้ทำมาจากฝักกล้วยไม้ พร้อมเรื่องจริงของสารแต่งกลิ่นที่หลายคนเข้าใจผิด
ภาพประกอบจากคลังภาพสต็อก ไม่ใช่ภาพจากเหตุการณ์จริง
- วานิลลาแท้ทำมาจากฝักกล้วยไม้สกุล Vanilla สายพันธุ์ยอดนิยมคือ Vanilla planifolia
- กรรมวิธีการผลิตต้องใช้แรงงานผสมเกสรด้วยมือและบ่มตากแห้งนานหลายเดือน
- สารสังเคราะห์วานิลลินทำมาจากเยื่อไม้หรือปิโตรเคมี มีราคาถูกและปลอดภัยตามมาตรฐาน อย.
- สารคาสโตเรียมจากตัวบีเวอร์ปัจจุบันใช้ในอุตสาหกรรมน้ำหอม ไม่ใช่อาหาร
กลิ่นวานิลลาถือเป็นหนึ่งในกลิ่นหอมยอดนิยมระดับโลกที่ถูกนำมาใช้แต่งเติมรสชาติในไอศกรีม เบเกอรี่ ตลอดจนเครื่องดื่มร้อนและเย็นหลากหลายชนิด แต่เชื่อว่าหลายคนอาจยังไม่เคยทราบข้อเท็จจริงว่า วานิลลาที่เราคุ้นเคยกันดีนี้ แท้จริงแล้วมีที่มาจากอะไร และผ่านกระบวนการผลิตอย่างไรบ้างกว่าจะมาเป็นกลิ่นหอมละมุนที่เราสัมผัสได้ในปัจจุบัน
ในความเป็นจริงแล้ว วานิลลาแท้ไม่ได้ถูกสังเคราะห์ขึ้นมาจากห้องทดลอง แต่ทำมาจากฝักของกล้วยไม้ในสกุล Vanilla โดยสายพันธุ์ที่ได้รับความนิยมมากที่สุดคือ Vanilla planifolia ซึ่งมีถิ่นกำเนิดดั้งเดิมมาจากประเทศเม็กซิโก การเพาะปลูกและการเก็บเกี่ยวพืชชนิดนี้ต้องอาศัยความพิถีพิถันขั้นสูง เนื่องจากดอกกล้วยไม้วานิลลาจะยอมเบ่งบานเพียงแค่ครั้งเดียวในรอบหนึ่งปีเท่านั้น
ความยากลำบากในการเพาะปลูกและดอกที่บานเพียงชั่วพริบตา ทำให้วานิลลาธรรมชาติกลายเป็นหนึ่งในผลผลิตทางการเกษตรที่ต้องพึ่งพาแรงงานคนอย่างมาก โดยเฉพาะในอดีตที่ต้องใช้คนลงมือผสมเกสรดอกไม้ทีละดอก ก่อนจะปล่อยให้ฝักเจริญเติบโตเต็มที่ นำไปผ่านกระบวนการบ่มและตากแห้งยาวนานหลายเดือน จนกระทั่งเกิดเป็นเกล็ดผลสีขาวที่เรียกว่า วานิลลิน ซึ่งเป็นสารให้ความหอมตามธรรมชาติ ส่งผลให้วานิลลาแท้มีราคาสูงเป็นอันดับต้นๆ ของโลก เป็นรองเพียงแค่หญ้าฝรั่นเท่านั้น
เนื่องจากข้อจำกัดด้านราคาและปริมาณการผลิตที่ไม่เพียงพอต่อความต้องการของตลาดอุตสาหกรรมอาหารขนาดใหญ่ ผลิตภัณฑ์ส่วนใหญ่ในท้องตลาดจึงมักใช้สารทดแทน ซึ่งสามารถจำแนกประเภทของกลิ่นวานิลลาออกได้เป็นหลักๆ ดังนี้
- สารสกัดวานิลลาแท้ (Pure Vanilla Extract): ทำจากการนำฝักวานิลลาแท้ไปแช่ในส่วนผสมของแอลกอฮอล์และน้ำเพื่อให้สารหอมละลายออกมา ให้กลิ่นที่ซับซ้อนนุ่มลึก แต่นิยมใช้ในร้านขนมพรีเมียมหรือเบเกอรี่โฮมเมด
- สารสังเคราะห์ (Imitation Vanilla): กลิ่นวานิลลาในขนมทั่วไปที่ทำมาจากสารสังเคราะห์วานิลลิน โดยนำวัตถุดิบอย่างเยื่อไม้หรือปิโตรเคมีมาผ่านกระบวนการทางเคมี ให้กลิ่นใกล้เคียงของจริงในราคาที่ประหยัดและปลอดภัยตามมาตรฐาน อย.
ภาพประกอบจากคลังภาพสต็อก ไม่ใช่ภาพจากเหตุการณ์จริง
นอกจากนี้ บนโลกออนไลน์ยังเคยมีกระแสข่าวแชร์กันอย่างกว้างขวางว่า ในอดีตกลิ่นวานิลลานั้นเคยถูกสกัดมาจากคาสโตเรียม ซึ่งเป็นสารคัดหลั่งจากต่อมใกล้ทวารของตัวบีเวอร์ ข้อมูลดังกล่าวนับว่าเป็นความจริงเพียงแค่บางส่วนเท่านั้น เนื่องจากปัจจุบันสารคาสโตเรียมมีราคาที่สูงมากและหาได้ยากยิ่ง จึงไม่มีการนำมาใช้ประโยชน์ในอุตสาหกรรมอาหารและเครื่องดื่มอีกต่อไปแล้ว แต่อาจถูกนำไปใช้ในอุตสาหกรรมการผลิตน้ำหอมระดับสูงบางประเภทเท่านั้น ผู้บริโภคจึงสามารถรับประทานเบเกอรี่กลิ่นวานิลลาได้อย่างสบายใจ
สำหรับผู้ที่ชื่นชอบการทำขนมหรือให้ความสำคัญกับโภชนาการ การพลิกดูฉลากสินค้าก่อนตัดสินใจซื้อจึงเป็นขั้นตอนที่ไม่ควรละเลย หากต้องการเลือกใช้ผลิตภัณฑ์จากธรรมชาติแท้ๆ ให้สังเกตข้อความระบุว่า Pure Vanilla Extract หรือ Vanilla Beans แต่หากเป็นผลิตภัณฑ์ประเภทสังเคราะห์ ฉลากมักจะระบุไว้ชัดเจนว่า Imitation Vanilla หรือกลิ่นวานิลลาสังเคราะห์นั่นเอง
ที่มา: Thairath Lifestyle
พบข้อมูลผิดพลาดในบทความนี้? แจ้งปัญหาบทความนี้
ความคิดเห็น
แสดงความคิดเห็น