ราคา RAM พุ่งกระฉูด ดันสมาร์ทโฟนและอุปกรณ์ไอทีแพงขึ้น

เมื่อบริษัทเทคโนโลยียักษ์ใหญ่เตรียมเปิดตัวสมาร์ทโฟนรุ่นใหม่ ผู้บริโภคอาจต้องเผชิญกับป้ายราคาที่สูงขึ้น ซึ่งถือเป็นสัญญาณชัดเจนว่าต้นทุนหน่วยความจำที่พุ่งกระฉูดได้กลายเป็นปัญหาที่หลีกเลี่ยงไม่ได้แล้วในขณะนี้ และยังไม่มีวี่แววว่าจะสิ้นสุดลงในเร็วๆ นี้

สถานการณ์ดังกล่าวถูกขนานนามในแวดวงอุตสาหกรรมว่าเป็นภาวะ "ชิปฟลากชัน" (chipflation) หรือ "แรมมาเกดดอน" (RAMageddon) ซึ่งวิกฤตนี้ได้เข้ามาพลิกผันแนวโน้มราคาหน่วยความจำที่เคยลดต่ำลงมานานหลายทศวรรษ จนช่วยให้อุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์ทรงพลังขึ้นโดยที่ราคาไม่พุ่งสูงตาม ข้อมูลจาก AlphaSense ระบุว่าคำว่า "ราคาหน่วยความจำ" และ "วิกฤตหน่วยความจำ" ปรากฏในบันทึกการประชุมของบริษัทต่างๆ มากถึง 473 ครั้งในไตรมาสที่ผ่านมา ท่ามกลางความพยายามของทั้งอุตสาหกรรมในการแก้ปัญหา แต่คาดว่าจะต้องใช้เวลาอีกหลายปีกว่าสถานการณ์จะกลับสู่ภาวะปกติ

วิกฤตชิปขาดแคลนในปัจจุบันสะท้อนถึงโครงสร้างการผลิตเซมิคอนดักเตอร์ที่ไม่ยืดหยุ่นพอ เมื่อเทคโนโลยีการเพิ่มความหนาแน่นบนเวเฟอร์เริ่มถึงขีดจำกัด ประกอบกับความต้องการชิป HBM (High Bandwidth Memory) สำหรับเซิร์ฟเวอร์ปัญญาประดิษฐ์ (AI) ที่แย่งกำลังการผลิตไปจาก DRAM ทั่วไป ทำให้ซัพพลายเชนในตลาดผู้บริโภคได้รับผลกระทบอย่างรุนแรงและราคาปรับตัวสูงขึ้นอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้

คนส่วนใหญ่มักมองว่าปัญญาประดิษฐ์ (AI) คือตัวการสำคัญ เนื่องจากเทคโนโลยีดังกล่าวไม่เพียงแต่ผลักดันให้ค่าไฟฟ้าและอัตราการเลิกจ้างสูงขึ้นเท่านั้น แต่ยังขับเคลื่อนต้นทุนของทุกอย่างตั้งแต่สมาร์ทโฟนไปจนถึงเครื่องเล่นเกมให้แพงขึ้นด้วย

ภาพประกอบจากคลังภาพสต็อก ไม่ใช่ภาพจากเหตุการณ์จริง

อย่างไรก็ตาม วิกฤตการขาดแคลนนี้ก่อตัวขึ้นนานก่อนที่กระแส ChatGPT จะเติบโตเสียอีก และยิ่งทวีความรุนแรงขึ้นจากความต้องการ RAM อย่างไม่สิ้นสุดของ AI โดยตลาดปัจจุบันเป็นผลมาจากการปรับโครงสร้างธุรกิจหน่วยความจำครั้งใหญ่ที่ทำกำไรมหาศาล ภายในระบบที่ไม่สามารถรองรับความต้องการได้ตั้งแต่แรกแล้ว

"เราจำเป็นต้องสร้างกำลังการผลิตเวเฟอร์เพิ่มขึ้น"

Manish Bhatia ประธานและประธานเจ้าหน้าที่ฝ่ายปฏิบัติการของ Micron

Manish Bhatia ประธานและประธานเจ้าหน้าที่ฝ่ายปฏิบัติการของ Micron ซึ่งเป็นหนึ่งในผู้ผลิตหน่วยความจำสามรายใหญ่ที่สุด ได้กล่าวกับ The Verge ว่านี่คือความท้าทายที่แตกต่างอย่างสิ้นเชิงสำหรับอุตสาหกรรม เมื่อเทียบกับหลายปีก่อนหน้าที่ความก้าวหน้าทางเทคโนโลยีเพียงอย่างเดียวสามารถตามทันความต้องการได้

ธุรกิจหน่วยความจำมีความกระจุกตัวสูงมาก โดยข้อมูลจาก Counterpoint ชี้ว่าผู้ผลิตสามรายครองส่วนแบ่งตลาดรวมกันประมาณ 90 เปอร์เซ็นต์ ทำให้โลกต้องพึ่งพาบริษัทเพียงไม่กี่แห่งในการจัดสรรกำลังการผลิตที่จำกัดระหว่างโครงสร้างพื้นฐาน AI และอุปกรณ์ของผู้บริโภค โดย Counterpoint ประเมินว่า Samsung ครองส่วนแบ่งตลาด 39 เปอร์เซ็นต์ในไตรมาสที่สองของปี 2026 ตามมาด้วย SK Hynix ที่ 26 เปอร์เซ็นต์ และ Micron ที่ 25 เปอร์เซ็นต์

หน่วยความจำภายในโทรศัพท์หรือคอมพิวเตอร์ของคุณแบ่งออกเป็นสองประเภทหลัก ได้แก่ DRAM หรือหน่วยความจำเข้าถึงโดยสุ่มแบบพลวัต ทำหน้าที่เก็บข้อมูลชั่วคราวขณะเปิดแอปพลิเคชัน โหลดหน้าเว็บ หรือรันซอฟต์แวร์ และหน่วยความจำแฟลช NAND ที่ทำหน้าที่จัดเก็บข้อมูลระยะยาว เช่น รูปภาพและไฟล์ต่างๆ

ที่มา: The Verge