Stanford พบวิธีฟื้นฟูกระดูกอ่อน ช่วยลดการผ่าตัดเปลี่ยนข้อ

ทีมนักวิจัยจาก Stanford Medicine ได้ค้นพบแนวทางใหม่ที่อาจช่วยพลิกโฉมการรักษาโรคข้อเสื่อม ด้วยการมุ่งเป้าไปที่การฟื้นฟูกระดูกอ่อนที่เสื่อมสภาพตามวัยหรือเสียหายจากการบาดเจ็บ โดยมุ่งเน้นไปที่การยับยั้งโปรตีน 15-PGDH ซึ่งเป็นเอนไซม์ที่มีปริมาณเพิ่มขึ้นตามอายุขัยของมนุษย์และสัตว์

โรคข้อเสื่อมเป็นภาวะที่กระดูกอ่อนซึ่งทำหน้าที่เป็นเบาะรองรับแรงกระแทกในข้อต่อค่อย ๆ สึกหรอลง ทำให้ปลายกระดูกเสียดสีกันจนเกิดอาการเจ็บปวด บวม และขยับข้อได้ยาก เนื่องจากกระดูกอ่อนตามธรรมชาติแทบไม่มีความสามารถในการซ่อมแซมตัวเอง การรักษาในปัจจุบันจึงทำได้เพียงแค่บรรเทาอาการหรือผ่าตัดเปลี่ยนข้อเท่านั้น

ภาพประกอบจากคลังภาพสต็อก ไม่ใช่ภาพจากเหตุการณ์จริง

จากการศึกษาพบว่าหนูทดลองที่มีอายุมากมีระดับโปรตีน 15-PGDH สูงกว่าหนูอายุน้อยประมาณสองเท่า นักวิจัยจึงได้ทดลองใช้ยาโมเลกุลขนาดเล็กเพื่อยับยั้งโปรตีนดังกล่าว ทั้งด้วยวิธีการฉีดเข้าสู่ร่างกายและฉีดตรงเข้าข้อเข่า ผลลัพธ์ที่ได้คือกระดูกอ่อนกลับมาหนาตัวขึ้นใกล้เคียงกับข้อต่อปกติ โดยตัวยาทำหน้าที่กระตุ้นเซลล์กระดูกอ่อนเดิมที่มีอยู่แล้วให้กลับมาทำงานได้อย่างมีประสิทธิภาพเช่นเดียวกับในวัยเยาว์ โดยไม่ต้องอาศัยเซลล์ต้นกำเนิดแต่อย่างใด

นอกจากนี้ ทีมงานยังได้ทดลองกับหนูที่มีอาการบาดเจ็บคล้ายเอ็นไขว้หน้าข้อเข่า (ACL) ฉีกขาด ซึ่งเป็นความเสี่ยงสูงต่อการเกิดโรคข้อเสื่อมในอนาคต โดยให้ยายับยั้งสัปดาห์ละสองครั้งต่อเนื่องเป็นเวลาสี่สัปดาห์ ผลปรากฏว่าหนูกลุ่มนี้มีโอกาสเป็นโรคข้อเสื่อมน้อยกว่าอย่างเห็นได้ชัด ทั้งยังสามารถลงน้ำหนักที่ขาข้างบาดเจ็บและเดินได้ใกล้เคียงปกติมากกว่า